Zaniżona emerytura z ZUS? Sprawdź, czy należy Ci się wyrównanie

Przejście na emeryturę powinno oznaczać stabilizację i poczucie bezpieczeństwa finansowego. W praktyce jednak wiele osób po latach pracy otrzymało zaniżoną emeryturę z ZUS, co było skutkiem zastosowania przepisów, których konsekwencji nie mogły wcześniej przewidzieć. Problem dotyczy przede wszystkim ubezpieczonych, którzy najpierw skorzystali z tzw. wcześniejszej emerytury, a następnie wystąpili o emeryturę w wieku powszechnym.

Obecnie – dzięki wyrokom Trybunału Konstytucyjnego oraz jednolitej linii orzeczniczej sądów powszechnych – coraz wyraźniej widać, że wiele decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może zostać skutecznie zakwestionowanych. Dla tysięcy emerytów oznacza to realną szansę na przeliczenie emerytury i wyrównanie świadczeń z ZUS.

Czy masz prawo do wyrównania emerytury z ZUS?

Nowelizacja ustawy o emeryturach i rentach wprowadziła mechanizm, zgodnie z którym przy ustalaniu emerytury powszechnej osobom, które wcześniej pobierały emeryturę wcześniejszą, podstawa obliczenia świadczenia była obniżana o łączną kwotę wypłaconych wcześniej emerytur, bez uwzględniania potrąceń z tytułu zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Trybunał Konstytucyjny (wyrok TK z 4 czerwca 2024 r. SK 140/20) uznał jednak, że takie rozwiązanie narusza Konstytucję RP. Wskazał, że osoby, które zdecydowały się na wcześniejszą emeryturę przed 1 stycznia 2013 r., nie mogły racjonalnie przewidzieć, iż decyzja ta wpłynie negatywnie na wysokość ich przyszłej emerytury powszechnej.

Sądy Apelacyjne konsekwentnie po stronie emerytów

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego został niedawno potwierdzony w praktyce przez Sąd Apelacyjny w Szczecinie (12 marca 2025 r., III AUa 347/24), który jednoznacznie potwierdził, że przy ustalaniu emerytury w wieku powszechnym nie wolno stosować mechanizmu pomniejszania kapitału wobec osób, które w chwili przechodzenia na wcześniejszą emeryturę nie mogły przewidzieć takich skutków. Sąd wskazał wprost, że ZUS nie może opierać swoich decyzji na przepisach uznanych za niezgodne z Konstytucją.

W 2025 roku zapadły dziesiątki wyroków sądów apelacyjnych w całej Polsce, w których oddalano apelacje ZUS i przyznawano rację ubezpieczonym. Ukształtowała się tym samym jednolita linia orzecznicza, istotnie wzmacniająca pozycję osób dochodzących przeliczenia emerytury i wyrównania świadczeń.

Przykładowo: 

• wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 2 grudnia 2025 roku sygn. akt III AUa 987/25, 
• wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 8 grudnia 2025 roku sygn. akt III AUa 1472/25, 
• wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 9 grudnia 2025 sygn. akt III AUa 707/25, 
• wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 12 grudnia 2025 roku sygn. akt III AUa 2791/25, 
• wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 17 grudnia 2025 roku sygn. akt III AUa 772/25.

Kto może skorzystać z tej linii orzeczniczej?

Z aktualnej praktyki sądowej wynika, że możliwość dochodzenia wyrównania dotyczy osób, które pobierały wcześniejsze świadczenia emerytalne, a następnie wystąpiły o emeryturę w wieku powszechnym. Kluczowe znaczenie ma data złożenia wniosku o wcześniejszą emeryturę, która musi przypadać na okres sprzed wprowadzenia niekorzystnych zmian legislacyjnych.

Prawo do wyrównania przysługuje osobom, które:

• • pobierały lub nadal pobierają wcześniejszą emeryturę (m.in. nauczycielską, górniczą, kolejową lub z tytułu pracy w szczególnych warunkach),
  • złożyły wniosek o wcześniejszą emeryturę przed 6 czerwca 2012 r.,
  • należą do jednej z następujących grup:
    • mężczyźni urodzeni w latach 1949–1954 (z wyłączeniem rocznika 1953),
    • kobiety urodzone w latach 1949–1959 (z wyłączeniem rocznika 1953).
  • Osoby urodzone w 1953 r. zostały objęte odrębnym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 6 marca 2019 r. (sygn. P 20/16).

Jak w praktyce dochodzić przeliczenia emerytury?

Pierwszym krokiem jest analiza decyzji wydanych przez ZUS i ustalenie, czy przy obliczaniu świadczenia zastosowano mechanizm pomniejszenia kapitału. W przypadku spełnienia ustawowych przesłanek możliwe jest złożenie wniosku o wznowienie postępowania.

Należy jednak mieć świadomość, że ZUS często odmawia zmiany decyzji. Nie zamyka to jednak drogi do dochodzenia swoich praw przed sądem. Aktualne orzecznictwo daje realne szanse na pozytywne rozstrzygnięcie, pod warunkiem zachowania terminów procesowych oraz prawidłowego sformułowania zarzutów, w tym powołania się na najnowsze wyroki sądów apelacyjnych.

Dlaczego warto skorzystać z pomocy prawnej?

Sprawy dotyczące zaniżonych emerytur i wyrównania świadczeń z ZUS opierają się na skomplikowanych regulacjach prawnych i wymagają precyzyjnej argumentacji. Profesjonalna pomoc prawna pozwala nie tylko ocenić realne szanse powodzenia sprawy, ale również uniknąć błędów proceduralnych, które mogłyby przekreślić możliwość uzyskania wyrównania.

Praktyka pokazuje, że właściwie poprowadzone postępowanie może skutkować nie tylko podwyższeniem bieżącej emerytury, lecz także wypłatą znacznych kwot tytułem wyrównania za lata wstecz.

Emerytura zaniżona przez ZUS? | Podsumowanie

Aktualny stan orzecznictwa nie pozostawia wątpliwości – osoby, których emerytury zostały zaniżone na skutek niekonstytucyjnych rozwiązań, dysponują dziś realnymi narzędziami ochrony swoich praw. Konsekwentne stanowisko sądów potwierdza, że zasada ochrony zaufania obywatela do państwa ma wymiar praktyczny i może przynieść wymierne korzyści finansowe.

Kancelaria Halaś, Konieczny i Wspólnicy oferuje kompleksowe wsparcie w sprawach dotyczących przeliczenia emerytury oraz wyrównania świadczeń z ZUS, pomagając Klientom skutecznie dochodzić należnych im praw.

Najczęściej zadawane pytania